سامانه هوشمند حملونقل برای مدیریت یکپارچه ترانزیت ایجاد میشود
به گزارش پرتال حمل و نقل ، مدیرعامل حوزه گسترش فناوریهای پیشرفته و هوشمند بنیاد مستضعفان از برنامهریزی برای ایجاد سامانه هوشمند و یکپارچه حملونقل خبر داد و گفت : با تجمیع دادههای گمرک ، سازمان راهداری و سایر دستگاههای مرتبط، امکان مدیریت فرآیند حمل کالا از مبدأ تا مقصد در یک بستر واحد فراهم میشود ؛ اقدامی که میتواند به کاهش زمان ، هزینه و پیچیدگیهای ترانزیت کالا از مسیر ایران منجر شود .
مهدی روحانینژاد با تشریح برنامههای این مجموعه در حوزه تحول دیجیتال و هوش مصنوعی اظهار کرد : مأموریت اصلی این حوزه ، ایجاد یک بازوی تخصصی برای توسعه تحول دیجیتال در صنایع و شرکتهای زیرمجموعه بنیاد مستضعفان است .
وی با اشاره به فعالیت حدود ۲۰۰ شرکت و مجموعه وابسته به بنیاد مستضعفان در حوزههای مختلف اقتصادی و صنعتی افزود : گستردگی فعالیت این مجموعهها ، ایجاد یک ساختار تخصصی برای برنامهریزی تحول دیجیتال ، بهرهگیری از فناوریهای نوین و توسعه خدمات مبتنی بر فناوری را ضروری کرده است .
روحانینژاد همچنین از گسترش همکاری با مراکز علمی و پژوهشی کشور خبر داد و گفت : در این زمینه تفاهمنامهای با انجمن علمی هوش مصنوعی منعقد شده و آزمایشگاه مرجع مدلهای زبانی بزرگ نیز با همکاری دانشگاه صنعتی امیرکبیر راهاندازی شده است . توسعه همکاری با پژوهشگاهها و سایر مراکز علمی نیز در دستور کار قرار دارد تا ظرفیت علمی و دانشگاهی کشور به نیازهای واقعی صنعت و اقتصاد متصل شود .
دسترسی به داده ؛ حلقه مفقوده توسعه هوش مصنوعی
مدیرعامل حوزه گسترش فناوریهای پیشرفته و هوشمند بنیاد مستضعفان، دسترسی به داده را یکی از مهمترین الزامات توسعه هوش مصنوعی در کشور دانست و تصریح کرد : شرکتها و استارتآپهای فعال در حوزه هوش مصنوعی برای توسعه مدلها ، محصولات و خدمات خود نیازمند دسترسی به داده هستند، اما در بسیاری از موارد امکان استفاده از دادههای موجود در مجموعههای مختلف برای آنها فراهم نیست .
وی ادامه داد : در تعامل با دولت، ایجاد بستری برای تسهیل دسترسی نظاممند به دادههای بخشهای مختلف حاکمیتی دنبال شده است . در این مسیر تلاش شده چارچوب فعالیت اپراتور داده با قوانین و مقررات کشور تطبیق داده شود تا ضمن تسهیل استفاده از داده، الزامات مالکیت ، محرمانگی و سطوح دسترسی نیز رعایت شود .
روحانینژاد درباره مدل کسبوکار اپراتور ملی داده توضیح داد: رویکرد این طرح ، عرضه مستقیم و صرف داده خام نیست ، بلکه دادههای موجود باید پس از طی فرآیندهای فنی و قانونی به مدلهای تحلیلی و خدمات هوشمند قابل استفاده تبدیل شوند . کسبوکارها و شرکتها نیز میتوانند از طریق API به این خدمات دسترسی داشته باشند .
به گفته وی ، بخشی از دادهها ماهیت عمومی دارند و بخشی دیگر ، متناسب با نوع مالکیت و سطح دسترسی، صرفاً در چارچوب مجوزهای تعیینشده قابل استفاده خواهند بود .
پیشبینی زیرساخت ناشناسسازی دادهها
روحانینژاد با تأکید بر ضرورت حفاظت از اطلاعات و رعایت الزامات امنیت و محرمانگی دادهها گفت: در طراحی این بستر ، هم دادههای عمومی و هم دادههایی که پیش از استفاده نیازمند ناشناسسازی هستند در نظر گرفته شدهاند و یک ماژول اختصاصی برای ناشناسسازی داده نیز پیشبینی شده است.
وی افزود: چنانچه مالک داده زیرساخت یا ظرفیت لازم برای ناشناسسازی اطلاعات را در اختیار نداشته باشد، امکان انجام این فرآیند در بستر اپراتور داده وجود خواهد داشت تا پس از حذف یا غیرقابل شناسایی شدن اطلاعات حساس، داده مطابق ضوابط و مقررات در اختیار متقاضیان مجاز قرار گیرد.
استفاده از داده و هوش مصنوعی در مدیریت امنیت غذایی
مدیرعامل حوزه گسترش فناوریهای پیشرفته و هوشمند بنیاد مستضعفان، امنیت غذایی را یکی از حوزههای عملیاتی استفاده از این زیرساخت عنوان کرد و گفت: اطلاعات مرتبط با کالاهای اساسی از جمله گوشت، برنج و گندم از پلتفرمها و منابع مختلف دریافت و پس از تجمیع، در قالب داشبوردهای مدیریتی تولید و عرضه مواد غذایی در اختیار مدیران و تصمیمگیران قرار میگیرد.
روحانینژاد خاطرنشان کرد: هدف از ایجاد این زیرساخت، فراهم کردن دسترسی مدیران و نهادهای حاکمیتی به اطلاعات دقیق، یکپارچه و بهروز است تا تصمیمگیری در حوزههایی مانند تأمین و امنیت غذایی مبتنی بر داده انجام شود. این موضوع نمونهای از کاربرد عملی هوش مصنوعی و تحلیل داده برای حل مسائل واقعی کشور محسوب میشود.
حرکت به سمت حملونقل و ترانزیت یکپارچه
وی حملونقل و ترانزیت را از دیگر حوزههای مورد توجه این مجموعه دانست و اظهار کرد: برنامههایی برای ایجاد سامانه هوشمند حملونقل در دست تدوین است و مذاکرات و تعاملات لازم با دستگاههای مرتبط نیز در حال انجام است .
روحانینژاد با اشاره به تعدد بازیگران و خدماتدهندگان در زنجیره حمل بینالمللی کالا گفت: در شرایط فعلی، اگر صاحب کالایی قصد داشته باشد محموله خود را برای مثال از چین به ارمنستان یا از طریق ترکیبی از حمل دریایی و زمینی جابهجا کند، ناچار است بهصورت جداگانه با شرکتها، مالکان و ارائهدهندگان مختلف خدمات حملونقل وارد قرارداد شود. این ساختار، فرآیند حمل کالا را پیچیده، پرهزینه و زمانبر میکند .
وی افزود : در صورت تجمیع دادههای گمرک، سازمان راهداری و حملونقل جادهای و سایر دستگاهها و مجموعههای مرتبط در یک بستر هوشمند، امکان ارائه خدمات حملونقل بهصورت یکپارچه فراهم خواهد شد و صاحب کالا میتواند فرآیند جابهجایی محموله از مبدأ تا مقصد را از طریق یک سامانه واحد مدیریت کند.
مدیرعامل حوزه گسترش فناوریهای پیشرفته و هوشمند بنیاد مستضعفان تأکید کرد: شکلگیری چنین سامانهای میتواند ضمن تسهیل ترانزیت کالا از قلمرو ایران، تعدد فرآیندها و تعاملات مورد نیاز صاحبان کالا را کاهش دهد و به کاهش زمان و هزینه جابهجایی محمولهها منجر شود.
روحانینژاد در پایان با تأکید دوباره بر نقش زیرساخت داده در توسعه اقتصاد هوش مصنوعی گفت: اگر شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی به داده مناسب و قابل استفاده دسترسی نداشته باشند، امکان رشد واقعی و توسعه محصولات رقابتپذیر برای آنها فراهم نخواهد شد. از این رو، ایجاد سازوکار شفاف، قانونی و قابل اتکا برای اشتراکگذاری و بهرهبرداری از داده، یکی از الزامات اصلی توسعه اقتصاد هوش مصنوعی در کشور است . توسعه هوش مصنوعی بدون دسترسی به داده امکانپذیر نیست و برای رشد شرکتهای ایرانی و تولید محصولات و خدمات رقابتپذیر در این حوزه، توسعه زیرساخت داده کشور یک ضرورت محسوب میشود .