تعدد سامانهها به جای یکپارچگی فرآیندها ؛ عامل بحران لجستیک ایران
طی سالهای گذشته ، سامانههای مختلفی برای پاسخ به نیازهای مشخص در بخش حملونقل ایجاد شدهاند ؛ از سامانههای کارت هوشمند رانندگان و ناوگان ، کارت سلامت ، حملونقل بینالمللی ، کنترل بارنامه و دریافت عوارض دولتی گرفته تا سامانههای محلی اعلام بار و نوبتدهی ، سامانه گمرک EPL ، بارفرآوران ، بارنامه ریلی ، GPS، تخصیص سوخت و دوربینهای کنترل سرعت .
به گزارش پرتال حمل و نقل ، در پنل تخصصی «زیستبوم دیجیتال لجستیک» در بیستونهمین نمایشگاه الکامپ ، فرامرز مداح ، قائممقام اسبق سازمان راهداری و حملونقل جادهای ، با اشاره به چالشهای موجود در مسیر هوشمندسازی لجستیک کشور ، تأکید کرد : مسئله اصلی امروز ، نبود سامانه نیست ؛ بلکه تعدد سامانههایی است که بدون یک معماری یکپارچه برای فرآیندها و دادهها توسعه یافتهاند .
مداح با اشاره به گستردگی بازیگران فعال در زیستبوم لجستیک کشور اظهار کرد : دستگاههای دولتی متعددی از جمله وزارت راه و شهرسازی ، وزارت کشور ، وزارت صمت و وزارت اقتصاد در این حوزه نقش دارند و حملونقل نیز با سهم حدود ۶۳ درصدی ، یکی از مهمترین اجزای زنجیره لجستیک محسوب میشود .
وی افزود : طی سالهای گذشته ، سامانههای مختلفی برای پاسخ به نیازهای مشخص در بخش حملونقل ایجاد شدهاند ؛ از سامانههای کارت هوشمند رانندگان و ناوگان ، کارت سلامت ، حملونقل بینالمللی ، کنترل بارنامه و دریافت عوارض دولتی گرفته تا سامانههای محلی اعلام بار و نوبتدهی ، سامانه گمرک EPL ، بارفرآوران ، بارنامه ریلی ، GPS، تخصیص سوخت و دوربینهای کنترل سرعت .
قائممقام اسبق سازمان راهداری و حملونقل جادهای با بیان اینکه هر یک از این سامانهها در زمان ایجاد ، پاسخی به یک نیاز مشخص بودهاند ، تصریح کرد : مشکل زمانی ایجاد میشود که این سامانهها با معماریهای متفاوت توسعه پیدا کنند و ارتباط میان آنها بر اساس یک چارچوب مشترک شکل نگیرد .
وی گفت : هر سامانه ممکن است در محدوده عملکرد خود مطلوب باشد ، اما مسئله اصلی در تعامل میان سامانههاست ؛ جایی که نبود استاندارد مشترک داده و فرآیند ، باعث افزایش پیچیدگی و کاهش بهرهوری در زنجیره لجستیک میشود .
نیاز به معماری یکپارچه در کل زنجیره لجستیک
مداح تأکید کرد : راهکار ، صرفاً اتصال سامانهها به یکدیگر نیست؛ بلکه کشور نیازمند معماری یکپارچه برای کل زنجیره لجستیک است .
وی سه نیاز اساسی را مورد تأکید قرار داد :
- معماری یکپارچه کل زنجیره لجستیک ؛
- جریان داده در طول زنجیره بهصورت قابل اعتماد و قابل استفاده ؛
- تغییر نگاه از اتصال سامانهها به یکپارچگی فرآیندها و دادهها .
به گفته وی ، در معماری مطلوب باید داده استاندارد تنها یک بار تولید شود و در بخشهای مختلف مورد استفاده قرار گیرد . همچنین ارتباط میان سامانهها باید استاندارد و قابل مدیریت باشد و میان حملونقل ، انبار ، گمرک و سایر اجزای زنجیره، ارتباطی نظاممند برقرار شود .
تصمیمگیری دادهمحور ؛ حلقه مفقوده لجستیک کشور
مداح با اشاره به ضرورت هماهنگی میان حملونقل شهری و برونشهری اظهار کرد : موضوعاتی مانند باربرگ ، بارنامه ، خردهبار و عمدهبار باید در یک معماری مشترک دیده شوند تا امکان تصمیمگیری بر اساس دادههای منسجم فراهم شود .
وی افزود : زیستبوم مطلوب باید ضمن حفظ نقش حاکمیت و نظارت دولت، زمینه فعالیت و تسهیل حضور بخش خصوصی را نیز فراهم کند و مشکلاتی مانند تعدد فرآیندهای احراز هویت را برطرف سازد .
عبور از سامانهمحوری به سمت زیستبوم واقعی
فرامرز مداح در جمعبندی سخنان خود تأکید کرد : آینده لجستیک کشور با افزایش تعداد سامانهها ساخته نمیشود ؛ بلکه نیازمند بازنگری در فرآیندها ، استانداردسازی دادهها و ایجاد معماری مشترکی است که همه بازیگران زنجیره بتوانند بر اساس آن تعامل کنند .
وی خاطرنشان کرد : زیستبوم دیجیتال لجستیک زمانی شکل میگیرد که دادهها زبان مشترک پیدا کنند ، فرآیندها یکپارچه شوند و ارتباط میان حملونقل ، انبار ، گمرک و سایر اجزای زنجیره بهصورت هوشمند و هماهنگ برقرار شود .