گردشگری ایران روی ریل توسعه ؛ از «قطار هتل» تا بهرهگیری از ظرفیتهای مغفول
به گزارش پرتال حملونقل به نقل از روابط عمومی مؤسسه صندوق پسانداز کارکنان راهآهن ، آمارها نشان میدهد سهم حملونقل ریلی از جابهجایی مسافر و بار در کشور ، با وجود ظرفیتهای گسترده این حوزه ، همچنان پایین و در حدود ۱۰ درصد است . این در حالی است که براساس برنامه هفتم توسعه ، سهم حملونقل ریلی در بخش بار باید از ۱۰ درصد فعلی به ۳۰ درصد افزایش یابد و سهم بخش ریلی در حملونقل مسافری نیز به ۲۰ درصد برسد ؛ اهدافی که با توجه به ظرفیتهای موجود در شبکه ریلی کشور ، قابل تحقق به نظر میرسند .
در حوزه گردشگری و سفرهای تفریحی نیز ، همانند دیگر بخشها ، ارتباط با شبکه ریلی همچنان محدود است و قطار هنوز نتوانسته جایگاه شایستهای بهعنوان یکی از وسایل اصلی سفرهای گردشگری در کشور پیدا کند .
سید محسن بهرهدار ، عضو هیئتمدیره شرکت راه پرواز ، درباره اهمیت و جایگاه حملونقل ریلی در توسعه گردشگری ایران گفت : حملونقل ریلی با توجه به ظرفیت بالایی که در کشور دارد، هم از نظر گستردگی شبکه و هم از نظر نقش مهمی که در حملونقل پاک ، ایمن و دوستدار محیطزیست ایفا میکند ، بدون تردید یکی از بخشهای مهم برای توسعه گردشگری است ؛ با این حال ، متأسفانه هنوز این ظرفیت بالقوه آنطور که باید، بالفعل نشده است .
وی با اشاره به ظرفیتهای مغفولمانده در حوزه گردشگری ریلی افزود : با وجود همه مزیتهای موجود ، قطار عمدتاً تنها بهعنوان وسیلهای برای جابهجایی دیده میشود ، نه یک محصول و تجربه جذاب گردشگری . سفر با قطار ، سفری امن ، آرام ، خانوادگی و جمعی است که در آن مسافر علاوه بر لذت بردن از مسیر ، از مناظر طبیعی ، تاریخی و فرهنگی عبور میکند ؛ مناظری که شاید در دیگر شیوههای سفر ، فرصت کمتری برای دیدهشدن داشته باشند .
لزوم تغییر نگاه به گردشگری ریلی
بهرهدار در پاسخ به این پرسش که برای تحقق اهداف توسعه گردشگری با قطار چه اقداماتی باید انجام شود ، گفت : برای اینکه گردشگری ریلی جایگاه واقعی خود را پیدا کند ، لازم است نگاهها تغییر کند و سازوکارهای مورد نیاز نیز فراهم شود .
وی نبود بستههای کامل سفر متناسب با سلیقههای مختلف ، کمتوجهی مدیران به گردشگری ریلی، محدودیت ناوگان و زیرساخت ، بازاریابی محدود ، بیرغبتی بخش خصوصی برای ورود جدی به این حوزه و تمرکز بر یک یا دو مسیر شناختهشده را از مهمترین دلایل وضعیت فعلی گردشگری ریلی در کشور عنوان کرد .
عضو هیئتمدیره شرکت راه پرواز افزود : اگر حملونقل ریلی با اقامت ، یعنی همان چیزی که بهعنوان "قطار هتل" شناخته میشود ، همراه با بازدید ، پذیرایی ، روایتگری و برنامههای فرهنگی ترکیب شود، قطار میتواند به یکی از ارکان اصلی گردشگری کشور تبدیل شود . این مدل در کشورهایی مانند هند ، ژاپن ، آفریقای جنوبی ، بریتانیا و سوئیس نیز با موفقیت اجرا شده است .
به گفته بهرهدار ، طراحی چنین محصولاتی میتواند نگاه به قطار را از یک وسیله صرفاً برای جابهجایی ، به بخشی از تجربه سفر و محصول گردشگری تغییر دهد و زمینه استفاده بیشتر از ظرفیت شبکه ریلی کشور را فراهم کند .
وی در پایان خاطرنشان کرد : در واقع ، مشکل اصلی کمبود زیرساختها نیست ؛ بلکه باید نگاهها تغییر کند ، محصول مناسب طراحی شود ، دستگاهها هماهنگتر عمل کنند و بازاریابی حرفهایتری صورت گیرد. اگر این اتفاق بیفتد ، گردشگری ریلی میتواند بسیار بیشتر از وضعیت امروز ، اثرگذار و جذاب باشد .
