معدن‌کاری به قیمت فرسودگی راه‌ها ؛ هزینه استخراج بر دوش جاده‌های روستایی
به گزارش پرتال حمل و نقل ، مدیرکل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای استان یزد با هشدار نسبت به افزایش فشار ترافیک معدنی بر راه‌های فرعی و روستایی ، تأکید کرد : معادن باید متناسب با حجم بهره‌برداری و تردد خود ، نسبت به احداث مسیر اختصاصی یا مناسب‌سازی راه‌های مورد استفاده اقدام کنند .
محمد رستگاری با اشاره به ماهیت معدنی استان و تأثیر فعالیت معادن بر شبکه راه‌های استان اظهار کرد : بخش قابل توجهی از راه‌های روستایی استان تحت تأثیر ترافیک معدنی قرار گرفته‌اند ؛ به‌گونه‌ای که فعالیت برخی معادن عملاً موجب تغییر ماهیت عملکردی تعدادی از راه‌های فرعی و روستایی شده و کارکرد اصلی این مسیرها را تحت‌الشعاع قرار داده است .
وی افزود : بسیاری از معادن در نقاط مختلف استان در مرحله اکتشاف یا بهره‌برداری قرار دارند و ترددهای مرتبط با فعالیت خود را از همین راه‌ها انجام می‌دهند . افزایش چندبرابری هزینه‌های ناشی از ترافیک ایجادشده توسط معادن ، در کنار مشکلات جدی تأمین منابع، موجب شده است نارضایتی عمومی نسبت به وضعیت برخی جاده‌ها نیز افزایش یابد .
راه‌های روستایی برای ترافیک سنگین معدنی طراحی نشده‌اند
مدیرکل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای استان یزد با اشاره به تفاوت ظرفیت راه‌های شریانی با راه‌های فرعی و روستایی تصریح کرد: راه‌های شریانی برای ترددهای اصلی کشور طراحی شده‌اند و اگرچه افزایش بارگذاری روی این مسیرها نیز هزینه‌های نگهداری را افزایش می‌دهد، اما شرایط راه‌های فرعی و روستایی متفاوت است.
رستگاری ادامه داد : روکش و روسازی جاده‌های فرعی و روستایی از وظایف اداره کل راهداری است ، اما قابل قبول نیست که معادن در این بخش بارگذاری خارج از قاعده و عرف داشته باشند و راه‌هایی که برای چنین حجم و نوعی از ترافیک طراحی نشده‌اند ، تحت فشار مضاعف قرار گیرند .
وی تأکید کرد : استفاده از راه‌های فرعی و روستایی برای ترددهای سنگین معدنی ، علاوه بر افزایش هزینه‌های نگهداری ، می‌تواند موجب کاهش عمر مفید زیرساخت‌های جاده‌ای شود .
ترافیک معدنی ؛ مسئله‌ای فراتر از خرابی راه
رستگاری با تأکید بر ابعاد ایمنی موضوع گفت : مسئله فقط به هزینه نگهداری و خرابی راه‌ها محدود نمی‌شود ؛ ترددهای معدنی از نظر ایمنی نیز می‌تواند مشکل‌ساز باشد ، زیرا هندسه این مسیرها متناسب با چنین نوع و حجمی از ترافیک طراحی نشده است .
وی افزود : از نظر سازه‌ای نیز افزایش تردد ماشین‌آلات سنگین معدنی می‌تواند موجب تخریب شدید راه‌ها و افزایش خرابی‌ها شود و در کنار آن، شرایط تردد برای ساکنان روستاها و استفاده‌کنندگان محلی از این مسیرها را دشوارتر کند .
برآورد ۱۵۰۰ میلیارد تومانی خسارت معادن به راه‌های استان
مدیرکل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای استان یزد درباره میزان خسارت‌های ناشی از فعالیت معادن به شبکه راه‌ها اظهار کرد: سهم دقیق خسارت‌های واردشده توسط ماشین‌آلات معادن به راه‌ها مشخص نیست ، اما حدود دو سال قبل برآوردی از خسارت‌های واردشده به جاده‌های استان بر اثر فعالیت معادن انجام شد که رقم آن در حدود یک‌هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان بود .
وی ادامه داد : با توجه به گذشت زمان ، این رقم قطعاً تغییر کرده و هزینه‌های ناشی از نگهداری ، بهسازی و بازسازی مسیرهای تحت تأثیر ترددهای معدنی افزایش یافته است .
سهم محدود منابع معدنی در جبران خسارت راه‌ها
رستگاری با اشاره به منابع اختصاص‌یافته برای جبران بخشی از هزینه‌ها افزود : در سال گذشته مبالغ محدودی در حدود هشت میلیارد تومان از محل معادن در یکی یا دو حوزه شهرستانی هزینه شد . همچنین براساس یک موافقت‌نامه ، اعتباری در حدود ۳۳۰ میلیارد تومان از محل ۲۰ درصد تخفیف حقوق معدنی برای راهداری استان پیش‌بینی شده است .
مدیرکل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای استان یزد گفت : در این زمینه طرح‌هایی تعریف شده و پیگیری برای تخصیص اعتبارات مذکور در حال انجام است .
معادن باید راه اختصاصی بسازند یا مسیرهای موجود را مناسب‌سازی کنند
رستگاری با تأکید بر ضرورت ایفای مسئولیت معادن در قبال مسیرهای مورد استفاده خود گفت : معادن در حال بهره‌برداری و همچنین آن دسته از معادنی که به مرحله اکتشاف می‌رسند، باید نسبت به ایجاد راه اختصاصی جدید اقدام کنند یا راه‌های موجود را متناسب با ترافیک مورد استفاده خود مناسب‌سازی کنند .
وی افزود : در همین رابطه ، فرآیندهایی با شورای معادن استان آغاز شده و در چند مسیر نیز اعلام خسارت صورت گرفته است که مراحل قانونی آن در حال طی شدن است .
حفظ منافع معدن در کنار حقوق مردم
مدیرکل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای استان یزد در پایان با تأکید بر اینکه مناسب‌سازی راه‌ها می‌تواند همزمان منافع معادن و مردم را تأمین کند ، گفت : انتظار می‌رود خود معادن برای مناسب‌سازی مسیرها اقدام کنند تا از یک‌سو بهره‌برداری و فعالیت آن‌ها تسهیل شود و از سوی دیگر، مردم در ترددهای روزمره خود با مشکل مواجه نشوند .
رستگاری ابراز امیدواری کرد مجموعه استان این موضوع را با جدیت دنبال کند تا با حفظ و ارتقای وضعیت راه‌ها ، زمینه رضایتمندی عمومی مردم نیز فراهم شود .