بیمه ۴۰۰ میلیون دلاری دیپی ورلد برای تجارت غرب آسیا در سایه جنگ ؛ جای خالی ابتکارات بیمه های ایرانی
به گزارش پرتال حمل و نقل ، در بحبوحه درگیری نظامی رژیم صهیونیستی و آمریکا علیه ایران و افزایش ریسکهای ژئوپلیتیکی در منطقه غرب آسیا ، از خلیج فارس تا دریای سرخ ، شرکت دیپی ورلد از راهاندازی راهکار جدید بیمه ریسک جنگ برای محمولهها خبر داده است ؛ محصولی که میخواهد یکی از مهمترین گرههای تجارت منطقهای را باز کند ؛ بیمه محمولههایی که در مسیرهای پرریسک حمل میشوند و اساسا به دلیل شرایط جنگی فاقد پوشش بیمه هستند .
بر اساس اعلام این گروه بندری و لجستیکی مستقر در امارات ، این بیمه خسارت یا زیان فیزیکی ناشی از خطرات مرتبط با جنگ را پوشش میدهد ؛ از جمله درگیری ، ناآرامی داخلی ، توقیف ، مصادره و خسارت ناشی از مهمات یا تسلیحات متروکه . نکته مهمتر آن است که دیپی ورلد اعلام کرده خسارتهای معتبر در این طرح با فرانشیز صفر تسویه میشوند ؛ یعنی صاحب کالا در صورت رخداد خسارت ، سهمی از زیان را از جیب خود پرداخت نمیکند .
مزیت اصلی این محصول ، پوشش کل مسیر است . برخلاف بسیاری از بیمهنامههای سنتی که فقط یک بخش از مسیر حمل را پوشش میدهند ، راهکار جدید دیپی ورلد کل زنجیره تأمین را در برمیگیرد ؛ حمل دریایی ، حمل هوایی ، نگهداری در بندر و تحویل زمینی . به گفته این شرکت ، همین شکافهای بیمهای در بنادر ، مسیرهای داخلی و مرحله تخلیه ، در شرایط جنگی و پرریسک به یکی از موانع جدی تجارت تبدیل شده بود .
دیپی ورلد برای این محصول چند گزینه طراحی کرده است : بیمهنامه کامل از مبدأ تا مقصد ، بیمهنامه مستقل برای مسیرهای دریایی ، هوایی یا زمینی ، پوشش خودکار انبارداری بندری تا ۱۴ روز ، سقف تعهد تا ۴۰۰ میلیون دلار برای هر محموله و سقف ۱ میلیون دلار برای هر جابهجایی داخلی . این طرح برای شرکتهایی عرضه میشود که در غرب آسیا یا از مسیرهای این منطقه ، از جمله خلیج فارس و دریای سرخ ، تجارت میکنند .
اهمیت این اقدام زمانی بیشتر میشود که بدانیم در ماههای اخیر ، ریسک جنگ در منطقه بر نرخهای بیمه و حملونقل فشار جدی وارد کرده است . طبق گزارشهای بازار بیمه دریایی ، برخی پوششهای ریسک جنگ در خلیج فارس و آبهای اطراف با اخطار لغو یا بازنگری مواجه شدهاند و نرخها میتوانند از حدود ۰.۲۵ درصد ارزش محموله به ۰.۵ تا حتی ۱ درصد افزایش یابند ؛ یعنی در برخی موارد دو تا چهار برابر. در همین فضای پرریسک ، حدود ۲۰ درصد تجارت جهانی نفت و حدود ۲۰ درصد حمل دریایی گاز مایع از تنگه هرمز عبور میکند ؛ موضوعی که بیمه جنگ را از یک محصول تخصصی به یک ابزار حیاتی برای تداوم تجارت تبدیل میکند .
در حالی که دیپی ورلد برای تجارت در منطقه پرتنش غرب آسیا ، بیمه جنگ محموله با سقف ۴۰۰ میلیون دلار برای هر محموله و پوشش یکپارچه از مبدأ تا مقصد عرضه کرده ، در ایران هنوز ابتکار مشابه، شفاف و رسانهایشدهای برای حمایت بیمهای از محمولهها و کریدورهای تجاری در شرایط جنگی دیده نمیشود .
اقداماتی که در ایران در روزهای جنگ و پس از آن اعلام شد ، بیشتر ناظر بر خسارتهای داخلی ، خودروها ، اموال و برخی پوششهای عمومی بود ، نه طراحی یک بسته تخصصی برای تجارت خارجی ، ترانزیت ، بنادر ، ناوگان حملونقل و محمولههای عبوری از کریدورهای بینالمللی . حتی در صفحه رسمی «بخشنامههای مرتبط با جنگ» بیمه مرکزی ، مواردی مانند افزایش پوشش جنگ به بیمهنامهها و ارزیابی خسارت خودروهای آسیبدیده در حملات ذکر شده، اما نشانهای از یک محصول مشخص کریدوری شبیه مدل دیپی ورلد ، با سقف تعهد ارزی ، مسیرهای تحت پوشش ، فرانشیز ، پوشش بندری و حمل زمینی دیده نمیشود .
یعنی درست در لحظهای که صاحب کالا بیشترین نیاز به بیمه را دارد، پوششهای رایج یا کافی نیستند یا باید با کلوزها و توافقهای جداگانه تکمیل شوند . این وضعیت ، تجارت را وارد یک منطقه خاکستری میکند ؛ کالا حرکت میکند ، اما صاحب کالا مطمئن نیست در صورت توقیف، حمله، بستهشدن مسیر ، آسیب جنگی ، توقف در بندر یا تغییر مسیر اضطراری ، چه نهادی ، با چه سقفی و در چه زمانی خسارت را جبران میکند .
پیامد این خلأ فقط بیمهای نیست ؛ مستقیماً روی هزینه تجارت اثر میگذارد . در بازار جهانی ، با تشدید جنگ در منطقه ، حق بیمه ریسک جنگ برای عبور از تنگه هرمز طبق گزارشها بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ درصد افزایش یافته و در برخی موارد رشد بیش از ۱۰۰۰ درصدی هم گزارش شده است . حق بیمه کشتیهای عبوری از هرمز از حدود ۰.۲ تا ۰.۵ درصد ارزش شناور پیش از بحران ، به حدود ۳ تا ۵ درصد رسیده و حتی برخی کشتیها برای دریافت پوشش با مشکل مواجه شدهاند .
به زبان ساده ، اگر یک شناور ۱۰۰ میلیون دلاری پیش از بحران برای عبور از هرمز حدود ۲۵۰ هزار دلار هزینه بیمه جنگ میداد ، در شرایط جدید این عدد میتواند تا حدود ۵ میلیون دلار بالا برود .
