دکترین پایداری ؛ مناطق آزاد در قامتِ پیشرانِ اقتصادِ تابآور
به گزارش پرتال حمل و نقل ، تحلیل عملکرد ۱۱ ماهه سال ۱۴۰۴ نشان میدهد که این مناطق ، فراتر از تکالیف سنتی خود ، به عنوان «نقاط ثباتبخش در زنجیره تأمین ملی» عمل کردهاند .
تجربه زیسته اقتصاد ایران در سال ۱۴۰۴ ، فصلی نوین در ادبیات «اقتصاد بینالملل و مدیریت بحران» گشود . در حالی که فشارهای مرکب نظامی و تحریمی (از جمله فعالسازی مکانیسم ماشه) با هدف فروپاشی ساختارهای پولی و کالایی کشور طراحی شده بود ، مناطق آزاد و ویژه اقتصادی ایران با ایفای نقش «سوپاپ اطمینان» و «دالانهای امن تأمین» ، مانع از تحقق سناریوی انسداد شدند .
۱. تحلیل شاخصهای سرمایهگذاری : اعتماد به زیرساخت در اوج بحران
ثبت رشد ۱۲۵ درصدی در جذب سرمایهگذاری داخلی و جهش خیرهکننده ۵۳۱ درصدی در جذب سرمایهگذاری خارجی ، حاوی یک پیام اقتصادی صریح است : امنیت سرمایهگذاری در مناطق آزاد ایران ، تابعی از هیجانات کوتاه مدت نظامی نیست .
اینکه در میانه جنگ ۱۲ روزه و ناآرامیهای تحمیلی دیماه ، سرمایهگذار خارجی با رشدی ۲۶۸ درصدی اقدام به اجرای پروژهها کرده است ، نشاندهنده مزیتهای نسبیِ ساختاری و اعتماد به قدرت حکمرانی اقتصادی در این مناطق است . مناطق آزاد در این مقطع ، نقش «پناهگاه امن سرمایه» را ایفا کردند .
۲. تابآوری تولید و صادرات زیر فشار «مکانیسم ماشه»
در شرایطی که دشمن با ابزارهای حقوقی و بینالمللی در پی تحدید تجارت خارجی ایران بود ، مناطق آزاد با رشد ۱۴ درصدی صادرات و افزایش ۲۸ درصدی ارزش تولیدات ، عملاً استراتژی «خنثیسازی تحریم از مبدأ تولید» را محقق کردند . این رشد در شرایط جنگی ، به معنای بهرهوری حداکثری از ظرفیتهای خالی و حفظ اشتغال در مرزهای اقتصادی کشور است .
۳. لجستیک استراتژیک ؛ عبور از بحران کالای اساسی
نقش توسعهگرای مناطق آزاد در بازه زمانی بحرانی اسفندماه (۹ تا ۲۲ اسفند) به اوج خود رسید . ورود ۱۶۱ هزار تن کالای اساسی از بنادر و مبادی استراتژیک مانند قشم ، اروند ، ارس ، ماکو ، انزلی ، چابهار و مازندران ، تنها یک آمار گمرکی نیست ؛ بلکه یک «مانور لجستیک موفق» در شرایط تهدید است . این حجم از تأمین کالا در بازه زمانی کوتاه، مانع از شوک قیمتی در بازار داخلی و حفظ ثبات معیشتی در آستانه سال نو شد .
۴. افق ۱۴۰۵ ؛ از مقاومت تا شکوفایی ساختاری
ایران اسلامی در حالی وارد سال ۱۴۰۵ میشود که با هدایتهای داهیانه رهبری جدید ، حضرت آیتالله العظمی سید مجتبی خامنهای (مدظلهالعالی) ، دوران جدیدی از وفاق و ثبات را آغاز کرده است . در این سال ، استراتژی مناطق آزاد از «مدیریت بحران» به سمت «توسعه جهشی» تغییر جهت خواهد داد .
هدفگذاری ما در سال پیش رو ، تبدیل این مناطق به هابهای تخصصی صادراتی و ترانزیتی با تکیه بر زیرساختهای ایجاد شده در دوران سخت سال گذشته است . آمارهای مثبت سال ۱۴۰۴ ثابت کرد که «مناطق آزاد» نه تنها باری بر دوش اقتصاد ملی نیستند ، بلکه در سختترین گلوگاههای تاریخ ، به عنوان پیشرانِ امنیت و توسعه پایدار ، ضامن بقا و رشد اقتصاد ملی خواهند بود .
حسین مرادی - مدیر روابطعمومی و امور بینالملل دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی