ایران و طرح کمربند و راه ؛ عقبماندگیای که کریدورهای رقیب را فعال کرد
ایران هنوز هم ظرفیت بازگشت به جایگاه اصلی خود در این پروژه عظیم را دارد ؛ اما این امر نیازمند یک استراتژی ملی منسجم ، سرمایهگذاری فوری در زیرساختها و توافقات بلندمدت با چین و همسایگان است . در غیر اینصورت ، فرصت تاریخی اتصال شرق و غرب از مسیر ایران برای همیشه از دست خواهد رفت .
به گزارش پرتال حمل و نقل به قلم حسین قاهری رییس اندیشکده مطالعات راهبردی ایران و چین ، ایران سالها بهعنوان شاهراه طبیعی اتصال چین به اروپا شناخته میشد ؛ اما کندی تصمیمگیری ، نبود استراتژی ترانزیتی و عقبماندگی در توسعه زیرساختها باعث شد کریدورهای جایگزین در منطقه فعال شوند و بخش بزرگی از سهم ترانزیت بینالمللی از دست برود .
کوتاهترین مسیر ، اما ناکارآمد
بر اساس برآورد کارشناسان ، مسیر ایران میتوانست زمان حملونقل کالا بین چین و اروپا را تا ۱۰ روز کاهش دهد .
کارشناسان معتقدند ؛ ما موقعیتی داریم که هیچ کشور دیگری در منطقه ندارد ؛ اما نبود راهآهن سراسری کارآمد و گرههای لجستیکی مدرن ، باعث شد این مزیت عملاً بلااستفاده بماند .
کریدور میانی ، رقیب جدیتر از پیش
با سرمایهگذاری مشترک چین ، ترکیه و جمهوری آذربایجان ، کریدور موسوم به «میانی» توانسته بخشی از بار ترانزیت ۵۰ میلیارد دلاری شرق-غرب را جذب کند. این مسیر اکنون روزانه قطارهای باری متعددی را به اروپا میفرستد ، در حالی که ظرفیت ایران بلااستفاده مانده است .
پاکستان پیشی گرفت
توسعه بندر گوادر در چارچوب CPEC باعث شده چین مسیر دریایی-زمینی پاکستان را جایگزینی برای جنوب ایران بداند .
یک مقام پیشین سازمان بنادر ایران میگوید : فرصتی که برای چابهار وجود داشت ، با عدم سرمایهگذاری و تأخیرهای مکرر از بین رفت . امروز گوادر بخش مهمی از طرح کمربند و راه را در اختیار گرفته است .
سیاستگذاری نامطمئن ، مانع جذب سرمایه
عدم ثبات تعرفهها ، فقدان پنجره واحد ترانزیت و نبود توافقات منطقهای باعث شده شرکتهای چینی مسیرهای کمریسکتر را انتخاب کنند . طبق آمار انجمن بینالمللی حملونقل ، سهم ایران از ترانزیت آسیای مرکزی به اروپا طی سه سال گذشته از ۱۲ درصد به کمتر از ۴ درصد کاهش یافته است .
تهدید ژئوپلیتیک برای آینده
تحلیلگران هشدار میدهند که در صورت تثبیت مسیرهای جایگزین ، ایران نقش استراتژیک خود در ابتکار کمربند و راه را از دست خواهد داد . این امر میتواند توان چانهزنی ایران در مذاکرات اقتصادی و حتی سیاسی با چین را بهشدت کاهش دهد .
ایران هنوز هم ظرفیت بازگشت به جایگاه اصلی خود در این پروژه عظیم را دارد ؛ اما این امر نیازمند یک استراتژی ملی منسجم ، سرمایهگذاری فوری در زیرساختها و توافقات بلندمدت با چین و همسایگان است . در غیر اینصورت ، فرصت تاریخی اتصال شرق و غرب از مسیر ایران برای همیشه از دست خواهد رفت .
منتظر حضور شما در پیج اینستاگرام iranway هستیم