در حال بارگذاری ...
  • تاریخچه بلیت مترو در ایران

    نام لاتین: History of Metro Tickets in Iran

    بلیت های کاغذی

     

    نخستین بلیت مترو که در سال ۱۳۷۷ با گشایش خط پنج مترو (تهران – کرج) مورد استفاده قرارگرفت ، بلیت کاغذی بود و از آن تاریخ تا کنون انواع بلیت برای مترو طراحی و چاپ شده است.

     

     

    بلیت های اعتباری زمان دار با عکس مسافر

     

    این نوع بلیت از ابتدای بهره برداری از خط پنج در ۱۷ اسفند ماه ۱۳۷۷ صادر و در اختیار مسافران قرار می گرفت. جنس کارت از نوع PVC بود. به دلیل الصاق عکس بر روی کارت ، صدور آن زمان بر بوده و عدم استفاده از کارت در زمان مقرر موجب ابطال کارت می گردید. این مشکلات موجبات نارضایتی تعدادی از مسافران را فراهم می نمود. لذا در خرداد ماه ۱۳۷۸ این نوع بلیت جمع آوری شده و بلیت های سفری بدون عکس جایگزین گردید. لازم به ذکر است در مقطع زمانی که این بلیت در شبکه مترو استفاده می گردید ، فقط از ۲ ایستگاه کرج و تهران در خط ۵ بهره برداری شده و دستگاه های کارت خوان آن نیز فقط در همین ۲ ایستگاه نصب شده بود و فروش به مسافر فقط در ایستگاه تهران انجام می شد. این نوع کارت ها به صورت ماهانه ، ۳ ماهه، ۶ ماهه و سالانه صادر شده و در اختیار مسافران قرار می گرفت.

     

     

     

    بلیت های اعتباری سفری

     

    پس از جمع آوری بلیت های زمان دار در خرداد ماه ۱۳۷۸ بلیت های اعتباری سفری در شبکه فروش توزیع و در انواع ۶۰ سفره ، ۱۸۰ سفره ، ۳۶۰ سفره و ۷۲۰ سفره به مسافران عرضه گردید. با توجه به این که نوع بلیت از ماهانه به تعداد سفری تغییر یافته بود ، بلافاصله نرم افزار مربوطه نیز اصلاح شد و با سیستم جدید سازگار گردید. بنابراین هر بار که مسافر کارت خود را در کارت خوان دستگاه قرار می داد ، یک سفر از اعتبار آن کسر می شد.


    ابتدا فروش بلیت در ایستگاه صادقیه انجام می گرفت. پس از بهره برداری کامل از ایستگاه ورد آورد دستگاه های کارت خوان در این ایستگاه نیز نصب شده و این بلیت ها در ایستگاه فوق نیز قابل استفاده گردید.

     

     

     

    بلیت های اعتباری مبلغ دار

     

    جنس این بلیت ها نیز از مقوا با روکش PVC بود و از دی ماه ۱۳۷۸ تا مهرماه ۱۳۸۱ با اعتبار ۵۰/۰۰۰ ریالی و ۱۰۰/۰۰۰ ریالی به مسافران عرضه می گردید. با هر بار استفاده ، مبلغی از اعتبار بلیت مسافر کسر می شد. دستگاه های آن در ایستگاه های تهران ، کرج و وردآورد نصب شده و قابل استفاده بود. همزمان با بهره برداری از ایستگاه های خط ۲ ، دستگاه های کارت خوان آن در ایستگاه های نیمه غربی خط ۲ نصب شده و مورد بهره برداری قرار گرفت. مقارن با بهره برداری از ایستگاه امام خمینی در اسفندماه ۱۳۷۸ دومین باجه فروش بلیت اعتباری در این ایستگاه افتتاح شده و در شهریور ۱۳۷۹ در ایستگاه کرج و پس از افتتاح خط یک و بهره برداری از مسیر میرداماد تا شهر ری ، دو باجه نیز همزمان با افتتاح خط یک در این دو ایستگاه دایر گردید.

     

     

     

    بلیت های اعتباری هوشمند

     

    از مهرماه ۱۳۸۱ و با توجه به استفاده از تکنولوژی های نوین ، شرکت متروی تهران نیز از سیستم کارت های هوشمند بدون تماس استفاده نمود و در یک عملیات ۳ ماهه ، تمام کارت های قدیمی مقوایی و PVC را که در اختیار مسافران قرار داشت با کارت های هوشمند تعویض نمود.

     

     

    این بلیت ها در تمام شبکه مترو قابل استفاده بوده و دستگاه های آن ، در تمام ایستگاه های خطوط ۱ ، ۲ و ۵ نصب شده بود. مسافران در تمام این ایستگاه ها از کارت های خود استفاده می کردند. این بلیت ها مبلغ دار بوده و با هر بار استفاده از آن مبلغی به عنوان کرایه از کارت مسافر کسر می گردید. این کارت ها در مبالغ ۵۰/۰۰۰ ریالی ، ۱۰۰/۰۰۰ ریالی ، ۱۵۰/۰۰۰ ریالی و ۲۰۰/۰۰۰ ریالی به مسافران فروخته می شد و پس از خرید یا شارژ به جهت تشویق مسافران برای استفاده از از بلیت های هوشمند ، مبلغی نیز به عنوان تخفیف بر اساس خرید یا شارژ به مبلغ کارت اضافه می گردید. همچنین برای دانشجویان ، دانش آموزان ، طلاب ، خبرنگاران ، بسیجیان ، جانبازان و سالمندان بالای ۶۵ سال به عنوان اقشار خاص ۵ درصد تخفیف بیشتر ارایه می شد.

     

     

     

    بلیت های اعتباری هوشمند با سیستم مسافت طی شده (AFC)

     

    از بهمن ماه ۱۳۸۲ سیستم جمع آوری خودکار کرایه (AFC) در متروی تهران پیاده و مقدمات کار با نصب دستگاه ها و برنامه جدید فراهم گردید. از اول اسفندماه ۱۳۸۲ کلید سیستم مسافتی زده شد که تاکنون در شرکت بهره برداری متروی تهران استفاده می شود. در این مرحله ، در ایستگاه های طرشت ، دانشگاه شریف ، آزادی ، نواب ، بهارستان ، مصلی ، هفت تیر ، طالقانی ، دروازه دولت ، سعدی ، ۱۵ خرداد ، ترمینال جنوب و علی آباد نیز باجه فروش بلیت اعتباری راه اندازی شد.

     

     

     

    بلیت ویژه اقشار خاص

     

    در خرداد ماه سال ۱۳۸۵ جهت رفاه حال سالمندان ، جانبازان جنگ تحمیلی و معلولان دایم تحت سرپرستی سازمان بهزیستی ، طبق مصوبه شورای اسلامی شهر تهران ، بلیت ویژه اقشار خاص با شکل جدید در شبکه جاری گردید. (قبل از این مصوبه ، از طرف شرکت مترو به جانبازان جنگ تحمیلی تخفیف اعطا می گردید). از شهریور ۱۳۸۵ الصاق عکس روی کارت اقشار خاص به دلیل مشکلات پیش رو حذف گردید.

     

     

     

    استفاده از بلیت های اعتباری مترو در سامانه اتوبوس رانی تندرو

     

    از دی ماه ۱۳۸۶ بلیت های اعتباری مدت دار و مبلغ دار مترو در سامانه اتوبوس رانی تندرو (BRT) نیز قابل استفاده شد. از تیر ماه ۱۳۸۸ این نوع بلیت ها در تمامی اتوبوس های سطح شهر تهران مورد استفاده قرار گرفت.

     

     

     

    بلیت مغناطیسی

     

    فروش آزمایشی این نوع بلیت در بهمن ماه ۱۳۸۲ در ایستگاه امام خمینی (ره) آغاز گردید و تا دی ماه ۱۳۸۳ نصب دستگاه ها و تجهیزات آن در تمام ایستگاه های مترو به پایان رسید. فروش قطعی بلیت مغناطیسی از تاریخ ۱۳۸۷/۰۹/۲۵ آغاز شد ، ولی هنوز سیستم بر اساس مسافت طی شده نبود و مسافر می توانست با خرید یک بلیت از تمام شبکه مترو استفاده نماید.

     

     

    انواع بلیت مغناطیسی جاری در سامانه فروش مترو از دی ماه ۱۳۸۳ تا زمان شروع سیستم مسافتی

     

    بلیت تک سفره : این بلیت فقط برای یک سفر در شبکه مترو داخل شهری اعتبار داشته و در تمام ایستگاه های مترو داخل شهر تهران قابل استفاده بود.


    بلیت ده سفره : این بلیت برای استفاده ۱۰ سفر در شبکه مترو معتبر بوده و در خطوط ۱ ، ۲ و ۵ مورد استفاده قرار می گرفت.


    بلیت دو سفره کرج : این بلیت برای مسافرانی که از خط ۲ ، قصد عزیمت به خط ۵ را داشتند در تمام ایستگاه ها عرضه می شد ، از بلیت های تک سفره ارزان تر بود و نیز مشکل خرید ۲ بلیت را برای این مسافران برطرف می نمود.

     

     

     

    سامانه فروش بلیت مغناطیسی بر اساس مسافت طی شده

     

    این سامانه از فروردین ماه ۱۳۸۴ و بر اساس مسافت طی شده و با ۵ ناحیه که برای این منظور طراحی شده بود آغاز به کار نمود (ناحیه ۱ تا ۱۰/۶۵ کیلومتر ، ناحیه ۲ تا ۲۰ کیلومتر ، ناحیه ۳ تا ۳۰ کیلومتر ، ناحیه ۴ تا ۴۰ کیلومتر و ناحیه ۵ بیش از ۴۰ کیلومتر). این سیستم تا اسفندماه ۱۳۸۴ جاری بود و در لحظه خروج نیز بلیت مسافران کنترل می شد تا مسافران بیش از ناحیه مجاز تعریف شده را طی ننمایند.

     

     

     

    انواع بلیت مغناطیسی بر اساس مسافت طی شده

     

    تک سفره از ناحیه ۱ تا ناحیه ۵
    دو سفره از ناحیه ۱ تا ناحیه ۵
    ده سفره از ناحیه ۱ تا ناحیه ۵


    مسافر می توانست با خرید یکی از انواع بلیت به میزان ناحیه ای که روی بلیت درج شده بود از شبکه مترو استفاده نماید.

     

     

     

    بلیت های مغناطیسی سفری

     

    این بلیت ها از ابتدای سال ۱۳۸۵ ، بلافاصله پس از جمع آوری سامانه بلیت سفری براساس مسافت طی شده در سیستم مترو ، به تدریج وارد سیستم فروش بلیت شد و به صورت شناور در تمام ایستگاه های مترو  مورد استفاده قرار گرفت.

     

     

     

    بلیت های مغناطیسی زمان دار

     

    از آغاز فروش بلیت های مغناطیسی در سیستم فروش بلیت ، انواع بلیت های زمان دار یک روزه ، سه روزه و هفت روزه نیز به مسافران عرضه می گردید. این بلیت ها بدون محدودیت تعداد استفاده در تمام ایستگاه ها قابل استفاده می باشد و مسافر پس از اولین استفاده از بلیت می تواند در طول مدت اعتبار به هر میزان که بخواهد از مترو استفاده نماید.

     




    مطالب مرتبط

    نظرات کاربران